از نیمه دوم پارسال و با نزدیک شدن به اجرای قانون
هدفمندی یارانهها، دولت نگاه ویژهای به بورس کالا کرد و از بورس کالا برای کنترل
نرخ محصولات فولادی و پتروشیمی استفاده کرد. بر این اساس قیمت انواع آهنآلات و
کالاهای پتروشیمی و میزان خرید و فروش معاملهگران به هر نحو ممکن و با قوانینی
جدید در بورس کالا کنترل شد. البته بلافاصله پس از اعمال محدودیتها، انواع و
اقسام انتقادها و گلایهها از سوی فعالان بازار شنیده شد و تمام کارشناسان بازار
از زیر سوال رفتن اهداف بورس با اعمال محدودیتهای غیرمنطقی سخن گفتند. با این
وجود هر چه به پایان سال نزدیکتر میشدیم محدودیتها تشدید شد تا هیچگونه افزایش
قیمتی در رینگ فولاد و پتروشیمی رخ ندهد.
اوج واکنش تولیدکنندگان در دیماه پارسال بود که قرار شد محصولات پتروشیمی به قیمت
فوب مردادماه بهفروش برسد، اما بازهم توجهی به اعتراضها نشد و در حالیکه قیمت
نفت از مرداد تا دیماه پارسال بیش از ۲۰
درصد بالا رفته بود، کالاهای داخلی به قیمت مردادماه در بورس عرضه شد.
به هر حال معاملات بورس کالا در نیمه دوم سال ۸۹ با اجرای قوانین عجیب و غریب دنبال شد و مسوولان بورس کالا از برداشتن محدودیتهای خرید و فروش از ابتدای سال ۸۹ خبر دادند که به گفته کارگزاران طی یکی دو هفته آینده عمده محدودیتهای خرید و فروش از معاملات تالار نقرهای برداشته میشود و رقابت خریداران در بورس کالا مانند سالهای گذشته از سر گرفته میشود.
البته در دو روزی که از معاملات بورس کالا در سال جدید سپری شده تغییری در روند معاملات و قیمتها مشاهده نشده است و تمام محصولات به قیمت پایه خریداری شده که این موضوع در روزهای ابتدایی سال به دلیل تقاضای پایین بازار طبیعی است و به محض عرضههای سنگین مقاطع فولادی و محصولات پتروشیمی میتوان نرخهای جدید سال ۹۰ را روی تابلوی تالار نقرهای مشاهده کرد.
رشد تدریجی قیمتها
سیدمحمود حسینیپور، مدیر کالایی کارگزاران بانک کشاورزی با اشاره به برداشتن محدودیتها از معاملات بورس کالا به خبرنگار «گسترش صنعت» گفت: براساس آخرین مذاکرات با مسوولان بورس قرار شده تا محدودیتهای خرید و فروش و سقف قیمت از معاملات برداشته شود. البته به دلیل رشد شدید قیمت محصولات پتروشیمی در نیمه دوم سال ۸۹ در بازارهای جهانی، قرار است قیمتهای این رینگ به تدریج بالا برود تا التهابی در بازار بهوجود نیاید.
او در مورد قیمت محصولات فولادی در بورس اظهار کرد: با توجه به اینکه در حال حاضر تحرکی در بازارهای جهانی وجود ندارد و بازار داخلی نیز کشش افزایش قیمت فولاد را ندارد، به نظر نمیرسد که قیمتهای رینگ فولاد با نوسان زیادی روبهرو شود، اما بهطور قطع با افزایش قیمتهای جهانی نرخهای داخلی نیز بالا خواهد رفت.
اختلاف ۴۰ درصدی قیمت داخلی و خارجی
در همین رابطه هاشم باروتی، مدیرعامل کارگزاری پارس ایده بنیان به خبرنگار «گسترش صنعت» گفت: مسوولان بورس کالا در روزهای پایانی سال ۸۹ قول دادند که از سال ۹۰ تمام محدودیتهای خرید و فروش از معاملات بورس کالا برداشته شود و عرضه و تقاضا قیمتها را تعیین کند، اما در دو روز معاملاتی اخیر تفاوتی در قیمتها دیده نمیشود و کالاهای رینگ پتروشیمی و فولادی با همان نرخهای سال ۸۹ روی تابلو میروند.
باروتی با بیان اینکه در صورت تداوم محدودیتها در معاملات بورس کالا فاصله قیمتهای داخلی با بازارهای جهانی بیش از گذشته میشود، افزود: در حال حاضر به دلیل تثبیت قیمتهای بورس کالا، فاصله قیمتهای داخلی با بازارهای جهانی به بیشترین حد خود رسیده است که با برداشتن محدودیتها قیمتها منطبق بر نرخهای جهانی کشف میشود. او در اینباره توضیح داد: در حال حاضر قیمت محصولات فولادی در بازار داخل تا حدودی پایینتر از نرخهای جهانی است اما این موضوع برای محصولات پتروشیمی تاسفبار است، بهطوریکه اختلاف قیمت برخی محصولات به ۴۰درصد میرسد.
مدیرعامل کارگزاری پارس ایدهبنیان معتقد است، اگر بورس کالا میخواهد مانند سال ۸۹ گامهای بزرگی در مسیر توسعه و پیشرفت بردارد، باید با حذف محدودیتها رقابت آزادانه را در بازار حاکم کند تا همه چیز براساس عرضه و تقاضا تعیین شود.
باروتی اظهار کرد: در صورتیکه همچنان قیمتهای دستوری روی تابلوی عرضه رود، فروشندگان میل چندانی برای ارائه محصولات خود در بورس ندارند چراکه باید کالاهایشان را به نرخهای پایینتر از قیمتهای جهانی بفروشند.