بهبود رشد اقتصادي جهان در گرو خاورميانه اي هسته اي

کشورهاي در حال توسعه شرق آسيا که با وجود بحران اقتصادي اخير به سرعت در حال رشد مي باشند، وابستگي شديدي به ذخاير انرژي خاورميانه دارند. در اين ميان کره جنوبي به عنوان پنجمين وارد کننده عمده نفت خام و دومين وارد کننده ذغال سنگ و گاز طبيعي مايع در جهان، به شدت براي رفع نيازهاي انرژي خود نيازمند خاورميانه است و بيش از 85 درصد از کل واردات انرژي خود طي سال گذشته را از منطقه خليج فارس تامين کرده است.

لذا با توجه به وابستگي کره جنوبي به اين مرکز تامين انرژي، اين کشور سياست تعامل را با کشورهاي حاشيه خليج فارس در پيش گرفته است. چون اين کشورها بيش از 80 درصد از کل ذخائر شناخته شده نفت جهان را در اختيار دارند و بيش از 25 درصد از نفت جهان را توليد مي کنند.

طي گزارشات اقتصادي خاورميانه، پيش بيني شده که تا سال 2015 بيش از 50 ميليارد دلار در کشورهاي حاشيه خليج فارس براي توليد 60 هزار مگاوات برق سرمايه گذاري خواهد شد. بيشتر اين کشورها شامل ايران، امارات، عربستان، کويت، بحرين و قطر هستند که اميدوارند از اين طريق قادر به رفع بخش عمده اي از نياز برق خود را به جاي وابستگي به نفت از طريق انرژي هسته اي تامين نمايند.

از سوي ديگر، کشوري مانند کره جنوبي علي رغم منابع انرژي محدود داخلي، داراي پيشرفته ترين و مدرنترين پالايشگاههاي جهان است. لذا در راستاي افزايش امنيت انرژي خود، شرکتهاي دولتي نفت و گاز و برق اين کشور به دنبال فرصتهاي اکتشاف و استخراج منابع انرژي در خارج از کشور مي باشند. کره جنوبي از لحاظ حجم توليد انرژي هسته اي رتبه ششم را در جهان داراست و نخستين نيروگاه هسته اي خود را در سال 1978 تاسيس کرد و طي دهه هاي اخير منابع ويژه اي را جهت توسعه اين صنعت در داخل کشور اختصاص داد. اکنون کره جنوبي به يکي از کشورهاي برتر در زمينه توليد و گسترش انرژي هسته اي در جهان تبديل شده و به دنبال صادر کردن دانش فني و تکنولوژي خود به ساير کشورهاي جهان است.

تمايل شديد کره جنوبي به تاسيس نيروگاههاي پيشرفته هسته اي در خليج فارس و نياز مبرم کشورهاي حاشيه خليج فارس به دستيابي به اين منبع ارزشمند انرژي جهت رفع نيازهاي رو به افزايش داخلي خود به نيروي برق منجر شد تا قراردادي بين کره جنوبي و امارات در ژانويه سال جاري به امضا برسد. طي اين قرارداد 40 ميليارد دلاري که بين دولت ابوظبي و کنسرسيوم کره جنوبي منعقد شد، مسير تبديل کره جنوبي به يکي از صادرکنندگان عمده انرژي هسته اي به خاورميانه هموار گرديد. البته براي دستيابي به چنين موفقيتي، کره جنوبي مجبور شد تا بسته اي را به امارات ارائه دهد که رقباي اروپايي و آمريکايي اين کشور نه از نظر کيفيت و نه از لحاظ هزينه قادر به رقابت با آن نبودند. گفته مي شود که نيروگاههاي ساخته شده توسط کره جنوبي در امارات از سال 2017 توليد نيروي برق را آغاز خواهند کرد.

کره جنوبي که در دهه 60 با مشکلات عظيم اقتصادي روبرو بود و با درآمد سرانه 80 دلاري جزو کشورهاي فقير محسوب مي شد، اکنون بيش از 95 درصد از تکنولوژي ساخت و راه اندازي نيروگاه هاي هسته اي را بومي سازي کرده و به کشوري با ظرفيت فراوان صادرات تکنولوژي هسته اي تبديل شده است. از سوي ديگر، کشورهاي ديگر حاشيه خليج فارس مانند امارات نيز به دنبال دستيابي به انرژي هسته اي جهت رفع نياز روز افزون صنعتي خود بوده اند و قراردادهايي با کشورهاي ديگر به امضا رسانده اند. در اين راستا، قراردادهايي بين کويت، عربستان و مصر با کشورهاي فرانسه، روسيه و ژاپن طي سال جاري به امضا رسيد.
در نتيجه اين تغيير و تحولات، واردات کره جنوبي از منطقه خليج فارس طي سال جاري، نسبت به سال گذشته بيش از 50 درصد افزايش يافت که 34 ميليارد دلار از آن را واردات نفت و گاز جهت رفع نيازهاي صنعتي اين کشور تشکيل مي دهد. کره جنوبي نيز جهت بهبود تراز تجاري خود با منطقه، تسهيلات ويژه اي را به بخش هسته اي خود ارائه کرده است. به گونه اي که ارزش درآمدهاي هسته اي اين کشور طي سال 2010 به بيش از 60 ميليارد دلار رسيد و بيش از 20 درصد از آن را کشورهاي خليج فارس تامين کرده اند.
با توجه به نياز روز افزون کشورهاي صنعتي و به خصوص کشورهاي در حال توسعه به منابع نفت و گاز خاورميانه، صادرات تکنولوژي هسته اي به اين کشورها مي تواند بهترين شيوه براي تعامل تجاري با اين کشورها قلمداد شود. چون از اين طريق علاوه بر کاهش مصرف داخلي سوختهاي فسيلي و افزايش صادرات انرژي اين کشورها، منبع درآمد متقابلي نيز براي کشورهاي پيشرفته ايجاد مي شود تا تراز تجاري خود با اين منطقه را بهبود بخشند.