بازار مسكن این روزها در حالی برخلاف روند سال‌های قبل در ركود به سرمی‌برد كه فعالان بازار معتقدند این امر حداقل تا اوایل تابستان امسال و پایان انتخابات ریاست جمهوری ادامه خواهد داشت.
>
قیمت مسكن چشم به راه تحولات سیاسی
نزدیك شدن به ماه‌های پایانی فصل بهار همیشه با استرس و نگرانی برای مستأجران و متقاضیان خرید مسكن همراه بوده است. استرسی كه ناشی از شروع روند افزایشی قیمت‌ها و كاهش قدرت خرید جویندگان مسكن است.
این اتفاق در دو سال گذشته با شدتی بیش از سابق خود را نشان داد و سبب شد تا طرح‌هایی جدید به منظور كنترل بازار مسكن در دستور كار دولت قرار گیرد.
امسال اما اوضاع به‌گونه‌ای متفاوت رقم خورده است. چرا كه اتفاقا فصل بهار به افزایش معاملات و رشد قیمت‌ها منجر نشده و بازار در ركود بسر می‌برد. در این باره فعالان بازار مسكن می‌گویند تا زمانی كه نتیجه انتخابات ریاست جمهوری تعیین نشده، اوضاع قیمت‌ها به همین منوال خواهد بود.
این حرف یعنی این‌كه حداقل تا ابتدای تابستان امسال خبری از افزایش قیمت نخواهد بود. البته دولتی‌ها در این باره نگاه متفاوتی دارند و اقدامات انجام شده در زمینه ساخت و ساز را دلیل اصلی این ركود عنوان می‌كنند.
دلالان به انتخابات چشم دوخته‌اند
یكی از اشكالات بنیادین بازارهای اقتصادی ایران از جمله طلا، ارز و بخصوص مسكن، تأثیرپذیری بالای این بازارها از شایعات و گمانه‌زنی‌های تائید نشده است.
بنابراین قاعده، بررسی خبرنگار ما در بازار مسكن حاكی از تشدید نوعی جو روانی طی روزهای اخیر است كه براساس آن فعالان بازار، انتخابات ریاست جمهوری را فصل جدیدی برای آغاز دور تازه افزایش قیمت‌ها در این بازار عنوان می‌كنند.
یكی از مشاوران املاك با اشاره به این نكته می‌گوید: تنها دلیل ثبات بازار این است كه دلالان تا زمان تعیین شدن نتیجه انتخابات، از انجام معاملات خودداری می‌كنند. یكی دیگر از بنگاه‌داران هم با تأكید بر این‌كه دلار نقشی كلیدی در تعیین قیمت ملك ایفا می‌كند، تثبیت قیمت دلار را عامل ثبات بازار در یك ماه گذشته و نیز روزهای باقیمانده تا انتخابات ریاست جمهوری می‌داند.
این گفته‌ها زمانی كه در كنار آمار ارائه شده از بازار مسكن در سال گذشته قرار می‌گیرد، نگرانی‌ها از بابت افزایش قیمت ملك طی ماه‌های آینده را دوچندان می‌كند.
براساس گزارش مركز آمار، در بهار 91 متوسط قیمت خرید و فروش هر مترمربع زیربنای مسكونی معامله شده از طریق بنگاه‌های معاملاتی در شهر تهران نسبت به بهار 90 معادل 31.2 درصد افزایش یافته است. آیا تثبیت قیمت‌ها در شرایط كنونی به منزله فنری فشرده است كه مهار آن بعد از انتخابات رها وقیمت‌ها به طور تصاعدی افزایش خواهد یافت؟
سال عرضه انبوه مسكن
اما مقامات دولتی در این باره نظر دیگری دارند. مسئولان وزارت راه و شهرسازی كه البته همواره تلاطم‌های قیمتی بازار را نادیده انگاشته‌اند، عرضه انبوه مسكن مهر در سال جاری را عاملی قوی برای كنترل بازار در آخرین سال فعالیت دولت عنوان می‌كنند.
ابوالفضل صومعلو، معاون وزیر راه و شهرسازی با اشاره به تلاش‌های انجام شده درخصوص احداث واحدهای مسكونی مهر، گفته است كه هم‌اكنون یك میلیون و 71 هزار و 572 واحد مسكونی هم در سال 92 در برنامه افتتاح است.
وی با استناد به همین امر از مردم خواسته در فضای باثبات بازار، عطش خرید مسكن نداشته باشند؛ نكته‌ای كه رئیس اتحادیه مشاوران املاك هم بر آن تاكید دارد.
انتخابات، آغازی بر ثبات قیمت
متاسفانه با اندك افزایشی در قیمت مسكن، عطش خرید مردم بیشتر می‌شود كه این امر در بسیاری اوقات ریشه گرانی‌های بزرگ بوده است؛ این جمله‌ای است كه رئیس اتحادیه مشاوران املاك می‌گوید.
مصطفی‌قلی خسروی البته افزایش قیمت سال گذشته را به دلیل تشدید تحریم‌ها و افزایش قیمت دلار توصیف و خاطرنشان می‌كند: در ماهی كه گذشت، دلار در بازار باثبات بود و اگر عده‌ای كه منافع آنها ایجاب می‌كند دست از شایعه‌پراكنی در بازار بردارند، می‌توان امیدوار بود كه این ثبات حتی بعد از انتخابات، بیشتر هم بشود. او البته آرامش سیاسی در كشور بعد از برگزاری انتخابات ریاست جمهوری را نیز یكی دیگر از زمینه‌های جلوگیری از بروز تنش‌های قیمتی در بازار مسكن عنوان كرد.
قیمت‌ها چه می‌گویند؟
براساس آخرین برآوردهای رسمی، در پاییز سال گذشته متوسط قیمت فروش هر مترمربع زیربنای مسكونی در شهر تهران سه میلیون و 282 هزار تومان بوده است.
بر این اساس در میان مناطق 22گانه شهرداری تهران بیشترین متوسط قیمت فروش یك متر مربع زیربنای مسكونی شش میلیون و 72 هزار و 500 تومان در منطقه یك و كمترین آن در حدود یك میلیون و 612 هزار و 800 تومان در منطقه 18 بوده است.
این تنها اطلاعات رسمی از اوضاع قیمتی در بازار مسكن است. سال گذشته با راه‌اندازی سایتی تحت عنوان سامانه اطلاعات بازار مسكن ایران، مقامات دولتی ابراز امیدواری كردند این سایت، مرجعی برای تعیین قیمت ملك در مناطق مختلف شهرهای كشور باشد. اما این هدف در ماه‌های نخست راه‌اندازی به دلیل استقبال نكردن خریداران و فروشندگان محقق نشد.
در ادامه مسئولان تصمیم به تعطیلی این سایت از نیمه دوم سال گذشته گرفتند. بااین حال مقایسه قیمت‌های روز بازار با آرشیو قیمت‌های موجود حاكی از افزایش شدید قیمت مسكن در نخستین روزهای سال جدید است؛ افزایشی كه روشن نیست تكلیف آن درماه‌های پیش رو چه خواهد شد.
