بیچاره دولت روحانی!

دولت منتخب در شرایطی امور را در دست می‌گیرد که قابل مقایسه با هیچ دوره‌ای نیست. من با اعداد و شاخص‌های پایان جنگ زندگی کرده‌ام اما به صراحت تاکید می‌کنم شرایط در مقایسه با دوره هشت سال جنگ نیز قابل مقایسه نیست. چالش‌ها جدی‌تر است. دولت آینده کار بسیار سختی دارد اما به دلیل پشتوانه مردمی می‌توان با تدبیر از این گردنه سخت عبور کرد

دولت آینده وارث چه مشکلاتی است؟ (1)

مصطفی گوهربین، سرویس اقتصادی «انتخاب» ؛ درحالیکه حسن روحانی کمتر از یک ماه دیگر کار خود را آغاز خواهد کرد، آمارها حکایت از مشکلات و بحران های کم سابقه ای فراروی دولت آینده دارد.

در حالیکه محمود احمدی‌نژاد در آخرین گزارش تلویزیونی خود گفت‌ «دولت را بدون هیچ بدهی تحویل داده» و «ذخایر ارزی امروز ایران را در تاریخ بی‌نظیر است»، نظرات کارشناسان باعث افزایش نگرانی ها در مورد مشکلات دولت آینده شده است.

این مشکلات و بحران ها به حدی است که حتی از باور تیم های اقتصادی - سیاسی - فرهنگی حسن روحانی فاصله های بسیاری دارد، روحانی رئیس جهور منتخب نیز با وجود آنکه به برخی آمارها در مجمع تشخیص دسترسی داشته ، اما با گزارش های اخیراً که به او رسیده ، تازه به عمق فاجعه پی پرده و فهمیده که وارت چه مشکلاتی از دولت احمدی نژاد خواهد بود.

چه کسی راست می گوید؟

مرکز پژوهش‌های مجلس، رشد اقتصادی ایران در سال جاری را بین هفت دهم تا منهای چهار درصد و نرخ تورم را حدود ۳۲ درصد برآورد کرده است. این گزارش همچنین نشان می‌‌دهد که نرخ رشد اقتصادی در سال گذشته (۱۳۹۱) منهای ۹ دهم درصد و تورم ۵ / ۳۱ درصد بوده است.

احمدی‌نژاد در گزارش تلویزیونی خود همچنین مدعی شد که از ابتدای کار دولت در سال ۱۳۸۴، بدهی خارجی کشور روند نزولی داشته و در دولت او تعهدات خارجی افزایش نیافته است.

این در حالیست که بر اساس آمار رسمی بانک مرکزی بدهی‌های خارجی دولت را دارای روندی صعودی دانسته که در سال ۱۳۸۶ رکورد تاریخی ۲۸ میلیارد و ۶۴۷ میلیون دلار را ثبت کرده است.

بر اساس آمارهای بانک مرکزی، نقدینگی در شهریور سال ۹۱ نسبت به زمان مشابه سال گذشته ۷ برابر شده و میزان بدهی دولت به بانک‌ها نیز نسبت به اسفند ماه سال ۸۴ سه برابر شده است.

دولت حسن روحانی از روز ۱۵ مرداد ماه امسال وارث چنین مشکلات و چالش‌هایی خواهد بود.

بیچاره دولت آینده!

همچنین محمد حسین عادلی رئیس پیشین بانک مرکزی ایران در گفت‌وگو با هفته‌نامه تجارت فردا، گفته است: «فقط این را بگویم که دلم برای دولت منتخب خیلی می‌سوزد. دولت منتخب در شرایطی امور را در دست می‌گیرد که قابل مقایسه با هیچ دوره‌ای نیست. من با اعداد و شاخص‌های پایان جنگ زندگی کرده‌ام اما به صراحت تاکید می‌کنم شرایط در مقایسه با دوره هشت سال جنگ نیز قابل مقایسه نیست. چالش‌ها جدی‌تر است. دولت آینده کار بسیار سختی دارد اما به دلیل پشتوانه مردمی می‌توان با تدبیر از این گردنه سخت عبور کرد».

مرتضی الویری شهردار سابق تهران نیز در گفت‌وگو با روزنامه آرمان، شرایط دولت جدید را شبیه خلبانی دانسته که باید هواپیمایی را که دچار نقص فنی است هدایت و هم زمان تعمیر کند. او گفته: «شرایط فعلی را آنقدر سخت می‌دانم که مدیریت در آن را مشابه تعمیر هواپیما حین پرواز می‌دانم؛ کسی که بتواند هواپیما را به علت نقصی که دارد، هم در هوا پرواز دهد و همزمان بتواند آن را تعمیر هم بکند. تصور بکنید چقدر به مدیر کاردان و با تجربه و کارکشته و با طمانینه نیاز داریم که از نگرانی مسافرین بکاهد. امروز مدیر اجرایی باید به گونه‌ای مدیریت کند که هم زندگی مردم بچرخد و هم خطاها و اشتباهات هشت ساله را اصلاح کند. و از آن مهم‌تر مواجهه با انتظاراتی است که در بستر زمانی مناسب قابل تحقق است اما اکثرا عجله دارند و فکر می‌کنند فورا با شروع مدیریت جدید باید این انتظارات برآورده شود. کار دکتر روحانی به مثابه تعمیر هواپیمای در حال حرکت است».

الویری در این گفت‌وگو اولویت اول دولت یازدهم را انجام اصلاحات اقتصادی دانسته و عنوان کرده که این کار باید با احیای سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی شروع شود.

قابل ذکر است، محمود احمدی‌نژاد در تیرماه سال ۱۳۸۶، دو سال پس از آغاز ریاست جمهوری‌اش، سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی را که در سال ۱۳۲۷ تاسیس شده بود منحل کرد و وظایف آن را به دو معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی و معاونت توسعه مدیریت و سرمایه انسانی سپرد.

معضل پشت معضل

از سوی دیگر، دولت روحانی با یک معضل و بحران بی سابقه ی دیگر به نام «ارزش ریال» رو به روست و این درحالیست که توقعات در جامعه به طرز شگفت انگیزی در حال افزایش است. مردم تصور می کنند قرار است با به سرعت قیمت دلار به قیمت های سال های قبل بازگردد.

شنیده های خبرنگار اقتصادی «انتخاب» حکایت از آن دارد که ثبات نسبی ارزش پولی ملی طی سال‌های ٩٦-١٣٩٢ با تنظیم مناسب دیپلماسی بین‌المللی و برنامه‌های سنجیده اقتصادی، هدفی است که "دولت تدبیر و امید" با قاطعیت آن‌ را دنبال می‌کند.

از دیگر دغدغها یدولت آینده، مهار نقدینگی در جامعه، نحوه کسری جبران بودجه سال 92، تامین یارانه های نقدی، کاهش قیمت زمین و ... خواهد بود ، اما آیا دولت روحانی می تواند همانطور که جاکمعه تصور می کند این اقدامات را فوری منتیج به نتیجه کند یا باید چند سالی منتظر بود تا شرایط به چند سال قبل بازگردد!؟!