معاملات غیرقانونی در بازار ارز کلید خورد
وزارت اطلاعات هم برای پیگیری موضوع آشفته بازار ارز پا به میدان اقتصاد گذاشته است. حیدر مصلحی روز گذشته از اقدامات سربازان گمنام امام زمان (عج) برای شناسایی پشت صحنه‌های آشفتگی بازار ارز و طلا خبر داد و گفت: «به لطف خداوند در پی این اقدامات، نتایج خوبی هم گرفته ایم که در زمان مناسب هم اعلام خواهد شد.» موضوع دست‌های پشت پرده در بازار طلا و ارز از مدت‌ها پیش از سوی برخی کارشناسان اقتصادی و نمایندگان مجلس مطرح شد. آنها دولت را متهم ردیف اول رواج سفته بازی و رونق عامدانه فضای دلالی در این بازارها قلمداد کرده‌اند از طرف دیگر رئیس‌جمهور هم پس از مدت‌ها سکوت را شکست و او هم به رسم همیشگی گروهی از مخالفان دولت را عامل نابسامانی‌ها معرفی کرد. این رخدادها در حالی بروز پیدا کرده است که بازار ارز همچنان در برابر تک‌نرخی شدن دلار مقاومت می‌کند و معاملات غیرقانونی در بازار از رونق ویژه‌ای برخوردار است.
با اعلام ارز تک نرخی، خرید و فروش در بازار ارز رونق گرفت به طوری که در مقابل برخی صرافی‌هایی که ارز ۱۲۳۸ تومانی می‌فروشند، صف‌هایی از متقاضیان تشکیل شده است. در همین حال، برخی دیگر از صرافی‌ها هم عنوان می‌کنند که در حال حاضر خرید و فروش ارز ندارند. حقیقت بازار ارز چنین است که با وجود سعی بانک مرکزی برای ایجاد ارز تک نرخی بازار ارز همچنان چند نرخی است و دلار با نوسان ۱۶۰۰ تا ۱۷۵۰ تومان معامله می‌شود.
مشاهدات خبرنگاران ما از بازار ارز دیروز حکایت از وجود دلالانی دارد که تنها در صورت فروش ارز با شما وارد صحبت در خصوص قیمت ارز می‌شوند. بازار ارز تهران تنها خریدار ارز است نه فروشنده!
در اولین روز اجرای سیاست ارز تک نرخی در بازار، نرخ تابلوی صرافی‌ها تغییر کرد، بر این اساس صرافی‌ها نرخ فروش دلار را یک هزارو ۲۳۸ تومان و نرخ خرید را یک هزارو ۲۲۶ تومان درج کردند.
دلالان بازار ارز و صرافی‌هایی که دلار را با نرخ آزاد می‌فروشند، قیمت دلار در بازار سیاه را دیروز ۱۷۵۰ تومان ذکر کردند. نرخ فروش یورو در بازار آزاد دیروز ۲۳۰۰ تومان و نرخ پوند ۲۹۰۰ تومان بود.
اما قیمت خرید یورو روی تابلوی صرافی‌ها ۱۶۲۰ تومان و نرخ فروش ۱۶۳۷ تومان ثبت شده بود. صرافی‌ها قیمت خرید هر پوند را که با کاهش بسیار شدیدی مواجه شده بود، دیروز ۱۹۲۸ تومان و نرخ فروش را ۱۹۴۸ تومان روی تابلوهای خود درج کردند. این در حالی است که بانک مرکزی نرخ رسمی هر یورو را ۱۶۲۱ تومان اعلام کرده بود.
رئیس کل بانک مرکزی در آخرین روز هفته گذشته از برنامه جدید این بانک برای تک‌نرخی کردن ارز در بازار خبر داد و اعلام کرد: از روز شنبه دلار ۱۲۲۶ تومانی عرضه می‌شود.
اعلام سیاست تک‌نرخی کردن ارز در بازار موجب شده بود تا دلالان و صرافی‌های آزاد صبح دیروز دلار را با نرخ ۱۵۰۰ تومان به مردم و متقاضیان بفروشند.
اما این نرخ دوام چندانی نداشت و با نزدیک شدن به ظهر قیمت دلار بازهم به ۱۸۰۰ تومان رسید و دلالان این ارز را با نرخ مذکور به مردم فروختند.
صرافی‌ها البته دیروز بعد از گذشت جند هفته نرخ خرید و فروش دلار را که طبق اعلام کانون صرافان برای خرید ۱۳۹۰ تومان و برای فروش ۱۴۰۰ تومان ثبت کرده بودند تغییر داده و این‌بار براساس دستور بانک مرکزی نرخ خرید را ۱۲۲۶ تومان و نرخ فروش را ۱۲۳۸ تومان درج کردند.
نرخ دستور بانک مرکزی اما با واکنش بازار همراه بود چراکه صرافی‌های مجاز عملاً از این نرخ‌ها تبیعت نکرده‌اند و تنها و تنها نرخ‌ها را در بازار تغییر دادند ولی خرید و فروشی انجام نمی‌دهند.
سوال اینجاست که با وجود صف‌های طویل برای خرید ارز با نرخ مصوب دولت و توقف خرید و فروش در صرافی‌ها مجاز، آن دسته از مردمی که نیاز واقعی به تهیه ارز دارند باید به سراغ بازار سیاه ارز و چانه زنی با دلالان روند و حتی پیشنهاد قیمتی بالاتر از معمول برای رفع نیازشان ارائه دهند.
در این شرایط محمود بهمنی رئیس کل بانک مرکزی معتقد است : کسانی در بازار سکه و ارز سیاسی کاری می‌کنند؛ حتی در روز تعطیل هم بر طبل گرانی می‌کوبند.
وی تصریح کرد: در روز یک‌شنبه این هفته که تعطیل رسمی بود پیامکهایی دریافت می‌کردم که قیمت ارز و سکه افزایش یافته است، بنابراین، شخصا در منطقه چهار راه استانبول حاضر شدم و تمام مغازه‌ها بسته و هیچ خرید و فروشی انجام نمی‌شد.
بهمنی در حالی عنوان می‌کند که شخصا برای بررسی در بازار ارز حاضر شده است که این کار را در یک روز تعطیل انجام داده، اما امروز بازار ارز وضعیت دیگری دارد که بهتر است سرکشی‌ها در چنین روزهایی انجام شود.جالب اینجاست در حالی که وزیر اقتصاد و رئیس کل بانک مرکزی به تاثیر تصمیماتشان در بازار ارز واقف هستند و می‌دانند همانطور که افزایش نرخ سود بانک‌ها بازار را آرام کرد عدم حضورشان در جلسات ساماندهی بازار طلا و ارز بازار را بر هم خواهد زد باز هم حسینی و بهمنی در مجلس حاضر نشدند تا بار دیگر جلسه اهالی خانه ملت مهر لغو خورد. به همین دلیل صرافی‌ها برای حرف مسئولان تره خرد نمی‌کنند.
براساس اطلاعیه بانک مرکزی، صرافان سراسر کشور مجازند با در نظر گرفتن هزینه‌های مربوط به نقل و انتقالات ارزی، نرخ فروش ارز را حداکثر بین ۳ الی ۵ درصد بالاتر از نرخ مرجع بانک مرکزی تعیین کنند. ضمنا نرخ فروش نقدی ارز به صورت اسکناس نیز با در نظر گرفتن هزینه‌های تامین اسکناس، حداکثر به میزان یک درصد بالاتر از نرخ مرجع این بانک خواهد بود.
صرافان سراسر کشور مکلفند، نسبت به ثبت دقیق اطلاعات مربوط به حواله، اسکناس و هزینه‌های مربوطه در سامانه سنا اقدام نموده،همچنین نرخ خرید و فروش ارز با شرایط فوق الذکر را به‌طور روزانه در تابلوی صرافی درج نمایند. در دستورالعمل بانک مرکزی تاکید شده است صرافانی که بخشنامه ابلاغی این بانک را از تاریخ ۸ /۱۱ /۹۰ رعایت نکنند، مجوز فعالیت آنها ابطال خواهد شد.
وزیر اطلاعات در پاسخ به این سوال مبنی بر اینکه «برخی کارشناسان اقتصادی در پی تشدید نوسانات بازار ارز و طلا، این وضعیت را به جریانی تحت عنوان جریان انحرافی اقتصادی نسبت دادند. آیا عنوان جریان انحرافی اقتصادی را تایید می‌کنید؟» گفت: «بالاخره اینکه اقداماتی توسط بیرون و داخل در جهت ایجاد روح نا امیدی در مردم دارد دنبال می‌شود، وجود دارد و از جمله اقداماتشان این است که تنش‌هایی در مسائل اقتصادی کشور ایجاد کنند.»
شناسایی عوامل ایجاد اخلال در بازار سکه و ارز
معاون پارلمانی رئیس‌جمهور نیز در گفت‌وگو با پایگاه اطلاع‌رسانی دولت از وجود تشکیلات سازماندهی شده برای اخلال در بازار ارز و سکه خبر داد و افزود: ایجاد اخلال و التهاب در بازار ارز و سکه از سوی برخی سازماندهی شده بود که عوامل به خوبی شناسایی شدند و به اطلاعاتی در خصوص عوامل اقتصادی و رسانه‌ای و نقش آنها دست پیدا کرده‌ایم. سید محمد رضا میرتاج الدینی همچنین در واکنش به ادعای برخی مبنی بر اینکه دولت برای تامین کسری بودجه نرخ ارز را افزایش داده، گفت: این افترا یکی از ناجوانمردانه‌ترین تهمت‌هایی بوده که تاکنون به دولت زده شده است. وی ادامه داد: چطور امکان دارد دولت برای تامین کسری بودجه خود دست به چنین اقدامی بزند که زیان‌هایش بیشتر از منافعش باشد و به التهاب و اخلال در اقتصاد کشور دامن بزند. معاون پارلمانی رئیس‌جمهور ضمن تاکید بر محفوظ بودن پیگیری حقوقی این افترا خاطرنشان کرد: مدعی‌العموم می‌بایستی به چنین تهمت بزرگی واکنش نشان داده و روند رسیدگی به آن را در دستور رسیدگی قرار دهد. وی افزود: بنده از نزدیک شاهد برگزاری جلسات متعدد در دولت به منظور رسیدگی و تنظیم بازار قیمت ارز و سکه حتی در ایام تعطیل بودم که خوشبختانه به نتایج خوبی منتج شد و حباب به‌وجود آمده شکسته خواهد شد و آثار آن به زودی آشکار می‌شود.
